Ο.Λ.Μ.Ε.
Ερμού & Κορνάρου 2
ΤΗΛ: 210 32 30 073 - 32 21 255
www.olme.gr
email: olme@otenet.gr Αθήνα, 29/10/2026
Α.Π.: 244
Δίμηνη καμπάνια της ΟΛΜΕ στα σχολεία ενάντια στον φασισμό!
Συνάδελφοι/ισσες ,
τα πρόσφατα περιστατικά φασιστικής δράσης σε σχολεία της χώρας στο Ρέθυμνο, στα Χανιά στο Ηράκλειο αλλά και στο κέντρο της Αθήνας δεν μπορούν παρά να μας προκαλούν ανησυχία. Ως εκπαιδευτικοί ξέρουμε καλά τι σημαίνει στην πράξη να μπει ξανά το δηλητήριο του φασισμού στο μυαλό νέων ανθρώπων, να περάσει η λογική του μίσους, του “ανώτερου” και του “κατώτερου” ανθρώπου, να κυριαρχήσει το μοντέλο του φτωχού που βλέπει σαν εχθρό του το φτωχότερο. Ο φασισμός, όπως τον ζήσαμε και στο παρελθόν εύκολα οδηγεί, όπως έγινε και πρόσφατα στην Κρήτη, στον εκφοβισμό, στις απειλές, αλλά και στη δολοφονική βία, όπως στην περίπτωση της Ελευσίνας. Σε άλλες περιπτώσεις εκφράζεται με βανδαλισμούς, επιθέσεις σε μαθητές/τριες και εκπαιδευτικούς και δεν πρόκειται φυσικά για μεμονωμένα περιστατικά που μπορούμε να προσπεράσουμε ως συνηθισμένα φαινόμενα νεανικής παραβατικότητας.
Όλα αυτά τα φαινόμενα έχουν βαθιές ρίζες οικονομικές και κοινωνικές, τρέφονται από την αντιλαϊκή πολιτική της υποβάθμισης της δημόσιας παιδείας και της υγείας, της αφαίμαξης του λαϊκού εισοδήματος στο όνομα της “πολεμικής οικονομίας” και των “δημοσιονομικών πλεονασμάτων”, πατάνε πάνω στα αδιέξοδα της νεολαίας που προέρχονται κυρίως από τα φτωχά λαϊκά στρώματα, τροφοδοτούνται από τη φτώχεια, την ανεργία, την ένταση των ταξικών φραγμών στη μόρφωση,
Όπως λέει ο Μπρέχτ ο φασισμός κρύβεται «μέσα στην ανεμελιά μας» και η εμπειρία των σχολείων, μάς έχει διδάξει ότι δεν υπάρχει «αθώα» ανοχή στον φασισμό, ούτε χώρος για τις ιδέες του στα σχολεία μας.
Όλοι εμείς οι εκπαιδευτικοί που είμαστε καθημερινά στις τάξεις βλέπουμε στα μάτια των μαθητών μας την ελπίδα για ένα καλύτερο κόσμο. Ξέρουμε καλά ότι για τη νέα γενιά η «μαγκιά» είναι να βοηθάμε τον/την αδύναμο/η , να σεβόμαστε τον/την διαφορετικό/η , να μαθαίνουμε να συζητάμε και να αγωνιζόμαστε από κοινού για να πάνε τα πράγματα μπροστά.
Με το “εμείς” φτιάχνουμε ένα καλύτερο μέλλον και όχι με το βίαιο “εγώ” του τσαμπουκά, με το μίσος για τους άλλους λαούς, με τηλατρεία για το θάνατο και τον πόλεμο.
Η σιωπή, η υποτίμηση τέτοιων φαινομένων και η αντιμετώπισή τους ως μιας ακόμη «άποψης» αφήνουν έδαφος να αναπτυχθούν. Ο εφησυχασμός ανοίγει το δρόμο για ένα σχολείο όπου ο/η καθηγητής/τρια δεν νιώθει πλέον ασφαλής να εκφράσει επιστημονικές και παιδαγωγικές αλήθειες, καθώς φοβάται τις συνέπειες. Η σημερινή εμπειρία επιβεβαιώνει ότι ο φασισμός στο σχολείο δεν ζητά «ισότιμο διάλογο»· ζητά ζωτικό χώρο για να επιβληθεί. Η ανοχή δεν φέρνει την ηρεμία, αλλά μετατρέπει το σχολείο από χώρο ελευθερίας σε χώρο φόβου.
Χρειάζεται διαρκής παιδαγωγική παρέμβαση, γνώση, συλλογική δράση και υπεράσπιση των δημοκρατικών μας δικαιωμάτων. Ο φασισμός επιχειρεί να ξαναβρεί χώρο ανάμεσα στους νέους ανθρώπους αξιοποιώντας τη διαστρέβλωση της ιστορίας και την εξοικείωση με τη βία.
Η ιστορική μνήμη είναι όπλο απέναντι στον φασισμό
Ο ελληνικός λαός γνωρίζει από πρώτο χέρι τι σημαίνει φασισμός. Η ναζιστική Κατοχή, οι εκτελέσεις, τα βασανιστήρια, τα στρατόπεδα, τα ολοκαυτώματα χωριών στα Καλάβρυτα, στο Δίστομο από άκρη σ’ άκρη στη χώρα μας και οι μαζικές θυσίες του λαού μας αποτελούν ανεξίτηλα σημάδια της ιστορίας μας. Από την Καισαριανή μέχρι τη Μάχη της Ηλεκτρικής, η Αντίσταση αποδεικνύει ότι η αξιοπρέπεια, η αλληλεγγύη και η συλλογική δράση μπορούν να σταθούν απέναντι στη βαρβαρότητα.
Η δολοφονική δράση της Χρυσής Αυγής, με αποκορύφωμα τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, αποκάλυψε ξανά τον πραγματικό χαρακτήρα των νεοναζιστικών οργανώσεων. Σήμερα επιχειρούν να επανεμφανιστούν με νέα προσωπεία, να προσεγγίσουν τη νεολαία και να παρουσιάσουν το μίσος ως μαγκιά, τον ρατσισμό ως πατριωτισμό και τη βία ως δύναμη, όπως στις δολοφονικές επιθέσεις στην Ελευσίνα, στο 6ο ΕΠΑΛ Αθήνας και αλλού.
Σε μια περίοδο πολεμικών συγκρούσεων με ενεργή εμπλοκή και της Ελληνικής κυβέρνησης, στην Ουκρανία, στο Ιράν, συνέχισης της γενοκτονίας στην Παλαιστίνη, έντασης των ανταγωνισμών και τεράστιων εξοπλιστικών δαπανών, έντασης του κινδύνου γενικευμένης ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή και παγκόσμια, καλλιεργούνται η μισαλλοδοξία, ο εθνικισμός, η εχθρότητα μεταξύ των λαών. Απέναντι σε αυτή την προοπτική, το σχολείο οφείλει να καλλιεργεί την κριτική σκέψη, την ιστορική γνώση, την ειρήνη, την αλληλεγγύη και τον σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
Το ΔΣ της ΟΛΜΕ αναλαμβάνει πρωτοβουλίες και δράσεις ενάντια στο φασισμό, το ρατσισμό και τονεοναζισμό, με τη συμμετοχή εκπαιδευτικών, μαθητών και μαθητριών, γονέων και ολόκληρης της σχολικής κοινότητας.
Στο πλαίσιο αυτό:
- απευθύνουμε γράμμα στους μαθητές και τις μαθήτριές μας, το οποίο θα διαβαστεί στα σχολεία, ανοίγοντας τη συζήτηση για το φασισμό, την ιστορική μνήμη, την αλληλεγγύη και το σεβασμό στη διαφορετικότητα.
- Καλούμε τους Συλλόγους Διδασκόντων/ουσών να πάρουν αντιφασιστικές πρωτοβουλίες και να προσκαλέσουν τη Μάγδα Φύσσα να μιλήσει στα σχολεία, μεταφέροντας το μήνυμα του αγώνα απέναντι στη ναζιστική βία και τη μνήμη του Παύλου.
- Ενθαρρύνουμε επισκέψεις σε ιστορικούς τόπους και μουσεία, όπως το Μουσείο και το Σκοπευτήριο της Καισαριανής και τοχώρο της Μάχης της Ηλεκτρικής, ώστε οι μαθητές και οι μαθήτριες να γνωρίσουν βιωματικά την ιστορία της Κατοχής, της Αντίστασης και των αγώνων του λαού μας.
- Καλούμε προσωπικότητες και εκπροσώπους του Συνδέσμου Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών (ΣΦΕΑ) να μιλήσουν στα σχολεία για την αντίσταση στον φασισμό, τη δικτατορία και την υπεράσπιση των δημοκρατικών ελευθεριών.
- Αξιοποιούμε το υλικό και λίστα ταινιών με αντιφασιστικό, αντιπολεμικό περιεχόμενο συναδέλφων, σχολείων ή πρωτοβάθμιων σωματείων
- Οργανώνουμε εκδηλώσεις, συζητήσεις, περιοδείες, ομιλίες και εκπαιδευτικές δράσεις σε όλη τη χώρα, με ιδιαίτερη μέριμνα για την περιφέρεια, σε συνεργασία με τις ΕΛΜΕ, τους Συλλόγους Διδασκόντων, τους συλλόγους γονέων και τους τοπικούς φορείς.
- Το Δ.Σ. της ΟΛΜΕ θα διοργανώσει κεντρική ημερίδα – συζήτηση με θέμα το φασισμό
- Οργανώνουμε μια μεγάλη κεντρική αντιφασιστική συναυλία, με τη συμμετοχή γνωστών καλλιτεχνών, που θα ενώσει τη φωνή της εκπαιδευτικής κοινότητας με τη φωνή της κοινωνίας.
Καλούμε τις ΕΛΜΕ, τους εκπαιδευτικούς, τους γονείς και τους μαθητές και τις μαθήτριες να αγκαλιάσουν αυτή την πρωτοβουλία και να συμβάλουν ενεργά στην υλοποίησή της. Να μη μείνει κανένα σχολείο μόνο του απέναντι σε τέτοια φαινόμενα.
Το σχολείο δεν μπορεί να γίνει χώρος εκφοβισμού, μίσους και φασιστικής προπαγάνδας. Είναι χώρος γνώσης, κριτικής σκέψης και διαλόγου, αλληλεγγύης και δημοκρατικών δικαιωμάτων.
Με όπλο την ιστορική μνήμη και τη συλλογική δράση, υψώνουμε τείχος απέναντι στον φασισμό. Δεν αφήνουμε τη νέα γενιά να δηλητηριαστεί από το μίσος. Υπερασπιζόμαστε το δικαίωμα όλων των παιδιών να μορφώνονται, να σκέφτονται ελεύθερα και να ζουν χωρίς φόβο και διακρίσεις.
